Trung bình mỗi năm Việt Nam có 75 người chết do bệnh dại, với chi phí điều trị dự phòng lên tới hơn 300 tỷ đồng cho khoảng 400.000 người. Năm 2024, cả nước ghi nhận 89 ca tử vong do bệnh dại, tất cả đều không tiêm phòng, chủ yếu do chó, mèo lây bệnh.
Năm 2024, cả nước ghi nhận 89 ca tử vong do bệnh dại, tất cả đều không tiêm phòng, chủ yếu do chó, mèo lây bệnh. (Ảnh: nhandan.vn)
Đây là nội dung được đưa ra thảo luận tại Hội nghị “Tăng cường vai trò các bên liên quan trong thực hiện các giải pháp của Chương trình quốc gia phòng chống bệnh dại giai đoạn 2022-2030” diễn ra ngày 12/11 ở Hà Nội.
75 người chết mỗi năm, chi phí phòng bệnh lên tới hàng trăm tỷ đồng
Chia sẻ tại hội nghị, ông Phạm Thành Long, đại diện Cục Chăn nuôi và Thú y (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), cho biết: bệnh dại là bệnh truyền nhiễm từ động vật sang người do virus Rhabdovirus gây ra. 99% trường hợp mắc ở người là do chó dại cắn.
Theo thống kê, mỗi năm thế giới có khoảng 59.000 người tử vong và hơn 10 triệu người phải tiêm vaccine phòng dại tại hơn 150 quốc gia, trong đó 95% các ca xảy ra ở châu Phi và châu Á. Đông Nam Á là điểm nóng của bệnh dại do lượng chó thả rông lớn, tỷ lệ tiêm phòng thấp, cùng với việc buôn bán thịt chó, mèo vẫn diễn ra. Trẻ em và người dân nông thôn chiếm tỷ lệ cao trong số ca tử vong.
Ông Phạm Thành Long, đại diện Cục Chăn nuôi và Thú y (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phát biểu tại Diễn đàn.
Tại Việt Nam, trung bình mỗi năm có 75 người chết vì bệnh dại, khoảng 400.000 người phải điều trị dự phòng bằng vaccine và huyết thanh kháng dại, chi phí ước tính hơn 300 tỷ đồng. Năm 2024, cả nước ghi nhận 89 người tử vong, tăng so với các năm trước. Tất cả nạn nhân đều không tiêm phòng, nguồn lây chủ yếu từ chó và mèo. Chín tháng đầu năm 2025, cả nước đã có 58 người tử vong tại 18 tỉnh, thành phố.
Nguyên nhân chủ yếu là do người dân chủ quan, không đi tiêm phòng sau khi bị chó hoặc mèo cắn, hoặc sử dụng các phương pháp chưa được kiểm chứng như thuốc đông y. Trẻ em thường không báo cho người lớn khi bị cắn. Nếu không áp dụng biện pháp phòng ngừa kịp thời, tỷ lệ tử vong gần như 100% khi triệu chứng bệnh xuất hiện.
Ông Long cho biết, tổng đàn chó cả nước trên 7 triệu con, nuôi tại hơn 3 triệu hộ gia đình. Cục Chăn nuôi và Thú y đã triển khai phần mềm quản lý thông tin đàn chó, tích hợp vào Hệ thống báo cáo dịch bệnh trực tuyến VAHIS, đồng thời xây dựng bản đồ phân bố đàn chó và dịch tễ bệnh dại. Nhiều địa phương như Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Nghệ An đã lập đội bắt chó thả rông và đường dây nóng tiếp nhận thông tin về bệnh dại.
Tỷ lệ đàn chó, mèo được tiêm phòng vaccine dại trên toàn quốc từ năm 2024 đến 2025 đạt hơn 56%, cao hơn gần 17% so với trung bình giai đoạn 2022-2023.
Phấn đấu không còn ca tử vong nhờ tiêm phòng và kiểm soát vật nuôi
Là một trong số các địa phương có số ca tỷ vong cao vì bệnh dại, bác sĩ Hoàng Hải Phúc-Giám đốc Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh (CDC) Đắk Lắk cho biết, hiện nay tổng đàn chó mèo trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk và cả nước rất lớn, có xu hướng gia tăng do người dân nuôi canh giữ tài sản và làm thực phẩm nhiều.
Để kiểm soát được bệnh dại trên người, Giám đốc CDC Đắk Lắk kiến nghị Cục Chăn nuôi và Thú y, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cần có biện pháp kiểm soát chặt chẽ đàn chó mèo và thống kê chính xác số lượng vật nuôi để có giải pháp tiêm phòng và khống chế dịch bệnh đạt hiệu quả cao hơn.
Toàn cảnh Hội nghị “Tăng cường vai trò các bên liên quan trong thực hiện các giải pháp của Chương trình quốc gia phòng chống bệnh dại giai đoạn 2022-2030”.
Ông Võ Hải Sơn, Phó Cục trưởng Phòng bệnh (Bộ Y tế), khẳng định: Chương trình quốc gia phòng, chống bệnh dại giai đoạn 2022-2030 đặt mục tiêu kiểm soát bệnh Dại ở chó mèo và phấn đấu không còn người tử vong vào năm 2030. Bộ Y tế phối hợp với Bộ Nông nghiệp và Môi trường triển khai nhiều giải pháp, trong đó có Chỉ thị số 11/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường biện pháp phòng, chống bệnh dại.
Tại Hội nghị các chuyên gia khuyến cáo người dân cần nhận thức rõ mối nguy hiểm của bệnh dại. Nếu bị chó, mèo cắn, cần xử lý vết thương ngay và đến cơ sở y tế để tiêm phòng kịp thời; tuyệt đối không sử dụng thuốc nam, thuốc gia truyền hay phương pháp mê tín dị đoan. Việc tiêm phòng đầy đủ cho chó, mèo nuôi cũng rất quan trọng. Nhóm nguy cơ cao như nhân viên thú y, người làm việc tại cơ sở nuôi giữ động vật cũng cần tiêm phòng dự phòng trước khi phơi nhiễm.
Bà Jennifer Horton, đại diện Tổ chức WHO cho hay: Khi triệu chứng bệnh dại xuất hiện, tỷ lệ làm chết người lên tới 100%, nhưng chúng ta hoàn toàn có thể phòng ngừa nếu điều trị dự phòng kịp thời bằng vaccine phòng dại sau phơi nhiễm.
Do vậy, Tổ chức Y tế thế giới đã trao tặng 9.000 liều vaccine phòng dại cho 2 tỉnh có nguy cơ cao là Phú Thọ và Tuyên Quang nhằm bảo vệ nhóm người dễ bị tổn thương, nhất là nhóm đồng bào dân tộc thiểu số và trẻ em.
Tại hội nghị, đại diện WHO kêu gọi các cơ quan liên quan, các địa phương của Việt Nam và các quốc gia trên thế giới cùng vào cuộc mạnh mẽ hơn để ngăn chặn bệnh dại lây lan trên người nhằm phấn đấu không còn người tử vong do bệnh này vào năm 2030.
“WHO cam kết sẽ chung tay cùng với các quốc gia để thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp đến ngăn chặn bệnh dại trên thế giới. Trong đó bao gồm giải pháp giảm giá vaccine, bảo đảm nguồn cung sản phẩm này giúp mọi quốc gia đều có thể tiếp cận được để tiêm phòng đầy đủ”, bà Jennifer Horton khẳng định.
Lịch sử y học biển đảo vừa ghi nhận một ca phẫu thuật đặc biệt khi các bác sĩ mở lồng ngực ngay tại quần đảo Trường Sa để cứu nam công nhân trong tình trạng nguy cấp.
Giữ lại sự sống cho ngư dân bên lằn ranh sinh tử
Ngày 11/11, thông tin từ Bệnh viện Quân y 175 cho biết, tổ cấp cứu hàng không của bệnh viện vừa thực hiện một ca cấp cứu đặc biệt tại quần đảo Trường Sa. Đây là lần đầu tiên trong lịch sử, các bác sĩ thực hiện phẫu thuật mở lồng ngực ngay tại đảo xa để cứu sống nam công nhân bị tràn khí, tràn máu màng phổi nguy kịch sau khi lặn sâu dưới biển.
Các bác sĩ thực hiện cuộc đại phẫu khẩn cấp cứu người bệnh giữa đảo xa
Theo bệnh sử, trước khi rơi vào nguy cấp anh H.N.K. (35 tuổi, quê Đà Nẵng) công nhân Công ty TCDG đang làm việc trên đảo đã lặn ở độ sâu khoảng 11m. Anh K. bất ngờ xuất hiện đau ngực trái dữ dội, khó thở và nhanh chóng kiệt sức. Rạng sáng 9/11, anh được đưa vào Bệnh xá đảo Trường Sa Lớn trong tình trạng mạch nhanh, huyết áp tụt, X-quang cho thấy tràn máu và tràn khí màng phổi bên trái lượng nhiều.
Sau khi được bác sĩ phẫu thuật dẫn lưu, lượng máu ra tới 1,4 lít, bệnh nhân bắt đầu sốc mất máu, nguy cơ tử vong rất cao. Ngay sau đó, hệ thống Telemedicine được kích hoạt, kết nối trực tiếp giữa Bệnh xá Trường Sa Lớn và Bệnh viện Quân y 175.
Ê kíp bác sĩ đã khắc phục tình trạng thiếu thốn của y tế trên đảo, thành công giúp người bệnh qua nguy kịch
Từ đất liền, các chuyên gia hướng dẫn đội ngũ y bác sĩ trên đảo hồi sức tích cực, truyền dịch, sử dụng thuốc vận mạch. Trong đêm, các chiến sĩ trên đảo đã tự nguyện hiến máu, truyền bổ sung cho bệnh nhân, giúp duy trì sự sống trong giai đoạn nguy kịch trước khi tổ cấp cứu đường không đến nơi.
Ca phẫu thuật sinh tử giữa trùng khơi
Sáng 9/11, sau hội chẩn trực tuyến, các bác sĩ Bệnh viện Quân y 175 kết luận, bệnh nhân bị sốc mất máu do tổn thương nhu mô phổi khi lặn sâu, cần phẫu thuật khẩn cấp. Ban Giám đốc bệnh viện quyết định triển khai tổ cấp cứu đường không do Trung tá, BS Phạm Trường Thanh làm tổ trưởng; Thiếu tá, BS Nguyễn Việt Cường – Khoa Phẫu thuật lồng ngực – làm tổ phó, cùng 6 bác sĩ chuyên khoa gây mê hồi sức và hồi sức tích cực.
Sau phẫu thuật, bệnh nhân được trực thăng chuyển cấp cứu về đất liền
Lúc 14 giờ 12 phút, trực thăng EC225 số hiệu VN-8622 của Binh đoàn 18 cất cánh từ Tân Sơn Nhất, mang theo đầy đủ dụng cụ mổ, vật tư gây mê hồi sức và thiết bị theo dõi chuyên dụng. “Ra đảo xa, chúng tôi xác định chắc chắn phải phẫu thuật mở ngực tại chỗ, vì nếu không, bệnh nhân sẽ không thể sống sót trong hành trình bay về đất liền” – Thiếu tá, BS Nguyễn Việt Cường chia sẻ.
Lúc 17 giờ 45 phút, trực thăng tiếp cận đảo Trường Sa. Thời điểm này, tổng lượng máu dẫn lưu từ màng phổi đã lên tới hơn 3 lít, bệnh nhân suy kiệt, mạch yếu, nguy cơ tử vong bất kỳ lúc nào. Ca phẫu thuật mở lồng ngực khẩn cấp được tiến hành ngay tại phòng mổ dã chiến của đảo, dưới sự giám sát trực tuyến từ đất liền qua hệ thống Telemedicine.
Trong quá trình phẫu thuật, các bác sĩ phát hiện máu chảy từ nhánh động mạch đỉnh phổi bên trái, kèm nhiều kén khí đã vỡ. Khoang màng phổi chứa khoảng 500 ml máu đông, tổng lượng máu bệnh nhân đã mất ước tính 3,6 lít. Ê kíp tiến hành khâu cầm máu, cắt bỏ kén khí và hút sạch máu đông. Mọi thao tác được thực hiện trong điều kiện thiếu thốn trang thiết bị, song vẫn đảm bảo chuẩn kỹ thuật.
Hiện người bệnh đang được các bác sĩ theo dõi, điều trị tích cực
Sau gần hai giờ phẫu thuật, tình trạng xuất huyết ở người bệnh được kiểm soát, phổi bệnh nhân giãn nở tốt, sinh hiệu bệnh nhân ổn định. Sau cuộc mổ, bệnh nhân được dẫn lưu màng phổi và chuẩn bị vận chuyển khẩn cấp về đất liền. 23 giờ cùng ngày, trực thăng VN-8622 cất cánh đưa bệnh nhân vượt hơn 400 km về TP.HCM.
Trong suốt chuyến bay kéo dài hơn ba giờ, hai bác sĩ túc trực liên tục theo dõi chỉ số sinh tồn, truyền dịch, duy trì thở máy và an thần để tránh biến chứng do thay đổi áp suất. 1 giờ 45 phút, rạng sáng sáng 10/11 trực thăng đã đáp an toàn xuống nóc tòa nhà Viện Chấn thương Chỉnh hình của Bệnh viện Quân y 175, bệnh nhân được nhập viện, tiếp tục theo dõi, điều trị chuyên sâu.
Đại tá Phan Đình Mừng, Phó Giám đốc Bệnh viện Quân y 175, cho biết: “Đây là ca đặc biệt nhất trong 82 nhiệm vụ vận chuyển cấp cứu đường không mà chúng tôi từng thực hiện. Bệnh nhân bị vỡ kén khí phổi do thay đổi áp lực khi lặn sâu, gây tràn khí, tràn máu màng phổi nặng. Việc mở lồng ngực tại Trường Sa là quyết định vô cùng khó khăn nhưng chính xác, cứu bệnh nhân thoát khỏi cửa tử”.
Sở Y tế TPHCM cho biết, đã xác định được tác nhân gây ngộ độc thực phẩm hàng loạt liên quan đến chuỗi cửa hàng Bánh mì cóc cô B. thông qua kết quả xét nghiệm mẫu cấy phân và cấy máu.
Ngày 12/11, Sở Y tế TPHCM cho biết đã xác định được tác nhân gây ngộ độc thực phẩm vụ Bánh mì cóc cô B.
Theo đó, tính tới 9h ngày 12/11, đã có 304 trường hợp rối loạn tiêu hoá sau ăn bánh mì tại Bánh mì cóc cô B. cơ sở 1 Nguyễn Thái Sơn (phường Hạnh Thông) và cơ sở 2 Lê Quang Định (phường Bình Lợi Trung) nhập 14 bệnh viện trên địa bàn.
Trong đó, đã có 244 trường hợp ổn định, đã xuất viện và hiện còn 60 bệnh nhân đang tiếp tục điều trị tại các bệnh viện trên địa bàn. Riêng trường hợp nặng phải điều trị hồi sức tích cực tại Bệnh viện Nhân dân Gia Định sáng nay đã cai được máy thở, sinh hiệu ổn.
Sở Y tế TPHCM cho biết, kết quả xét nghiệm từ mẫu cấy máu và cấy phân cho thấy tác nhân là Salmonella enteritidis và Salmonella spp. Đây chính là tác nhân gây ra các triệu chứng ngộ độc.
Cả 2 cơ sở Bánh mì cóc cô B. đã ngưng hoạt động.
Sở Y tế TPHCM chỉ đạo các bệnh viện và Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TPHCM (HCDC) tiếp tục phối hợp với Đơn vị Nghiên cứu lâm sàng Đại học Oxford (OUCRU) tiến hành thực hiện xét nghiệm nuôi cấy vi sinh và giải trình tự gen các chủng phân lập được để làm rõ nguyên nhân và các yếu tố liên quan đến chùm ca ngộ độc thực phẩm này.
Riêng 1 trường hợp có kết quả xét nghiệm cấy máu dương tính với Staphylococcus coagulase-negative theo báo cáo của Bệnh viện Nhân Dân Gia Định đã được bệnh viện xác định lại là do ngoại nhiễm khi làm xét nghiệm vi sinh. Được biết, nhóm Staphylococcus coagulase-negative không sinh độc tố ruột, không gây ngộ độc thực phẩm.
Sau khi nắm thông tin sự việc, UBND phường Hạnh Thông cùng Sở An toàn Thực phẩm TPHCM đã tiến hành kiểm tra cơ sở Bánh mì cóc cô B., niêm phong và lấy mẫu nguyên liệu, lấy mẫu kiểm nghiệm và mở rộng kiểm tra xác minh nguyên nhân và xử lý theo quy định.
Bệnh nhân ngộ độc bánh mì điều trị tại Bệnh viện Nhân dân Gia Định. Ảnh: BVCC
TS.BS Võ Hồng Minh Công – Phó Giám đốc Bệnh viện Nhân dân Gia Định cho biết, vi khuẩn Salmonella – là loại vi khuẩn có thể phát triển trong thực phẩm như pate, thịt nguội, rau củ muối. Nếu không được điều trị kịp thời, bệnh có thể dẫn đến nhiễm trùng máu và suy đa tạng.
Để phòng tránh ngộ độc thực phẩm, TS.BS Võ Hồng Minh Công khuyến cáo người dân nên ăn chín uống sôi, không ăn đồ sống hoặc quá hạn sử dụng; tách biệt thực phẩm sống và chín; đậy kín thức ăn; hâm nóng lại thức ăn thừa trên 70°C trước khi ăn; bảo quản lạnh thực phẩm, không để ở nhiệt độ thường quá 2 giờ; rửa tay bằng xà phòng trước khi chế biến, trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh; giữ vệ sinh bếp và dụng cụ nấu nướng sạch sẽ.
Người dân chỉ nên sử dụng thực phẩm có nguồn gốc rõ ràng, được bảo quản đúng cách và đến ngay cơ sở y tế khi xuất hiện các triệu chứng bất thường như sốt, tiêu chảy, nôn ói, đau bụng…
Sáng 11/12, với 425/436 ĐBQH có mặt tham gia biểu quyết tán thành (chiếm 89,85%), Quốc hội chính thức thông qua Luật Đầu tư (sửa đổi). Một trong những điểm đáng chú ý là luật cấm các hoạt động đầu tư, kinh doanh thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.
Một trong những điểm đáng chú ý tại Luật Đầu tư (sửa đổi) vừa được Quốc hội thông qua là quy định cấm các hoạt động đầu tư, kinh doanh gồm: kinh doanh các chất ma túy; kinh doanh các loại hóa chất, khoáng vật; kinh doanh mẫu vật các loài thực vật, động vật hoang dã có nguồn gốc khai thác từ tự nhiên; kinh doanh mại dâm; mua bán người, mô, xác, bộ phận cơ thể người, bào thai người; hoạt động kinh doanh liên quan đến sinh sản vô tính trên người; kinh doanh pháo nổ; kinh doanh dịch vụ đòi nợ; kinh doanh mua bán bảo vật quốc gia; kinh doanh xuất khẩu di vật, cổ vật; kinh doanh thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng.
Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV sáng 11/12.
Trước khi các đại biểu bấm nút biểu quyết, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng, thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, trình bày Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Đầu tư (sửa đổi).
Về điều kiện đầu tư kinh doanh, Bộ trưởng cho biết tiếp thu ý kiến của UBTVQH, Bộ Tài chính đã phối hợp với các bộ, ngành liên quan để rà soát quy định về ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện, nhằm sàng lọc và phân định các ngành, nghề thực sự cần thực hiện “tiền kiểm”, đồng thời chuyển các ngành, nghề đang quy định điều kiện đầu tư kinh doanh áp dụng đối với sản phẩm, dịch vụ đầu ra mà có thể kiểm soát bằng các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật sang cơ chế “hậu kiểm”, bảo đảm theo đúng tinh thần Nghị quyết số 68 và Nghị quyết số 198.
Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng trình bày báo cáo tiếp thu, chỉnh lý dự thảo luật.
Dự thảo Luật cắt giảm, sửa đổi, bổ sung ngành, nghề kinh doanh có điều kiện. Theo đó, rà soát và cắt giảm 38 ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện không đáp ứng tiêu chí theo Điều 7 Luật Đầu tư, bao gồm: kinh doanh làm thủ tục về thuế; kinh doanh dịch vụ làm thủ tục hải quan; dịch vụ phụ trợ bảo hiểm; kinh doanh dịch vụ giám định thương mại; kinh doanh tạm nhập, tái xuất hàng hóa có thuế tiêu thụ đặc biệt; kinh doanh tạm nhập, tái xuất hàng thực phẩm đông lạnh; kinh doanh tạm nhập, tái xuất hàng hóa thuộc Danh mục hàng hóa đã qua sử dụng…
Ngoài ra, Luật cũng quy định ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Theo đó, ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện là ngành, nghề kinh doanh trên lãnh thổ Việt Nam mà việc thực hiện hoạt động trong ngành, nghề đó phải đáp ứng điều kiện cần thiết vì lý do quốc phòng, an ninh quốc gia, trật tự, an toàn xã hội, đạo đức xã hội và sức khỏe cộng đồng. Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện được quy định tại Phụ lục IV ban hành kèm theo Luật này.
Kết quả biểu quyết thông qua Luật Đầu tư (sửa đổi).
Chính phủ công bố Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện cần thiết phải cấp phép, chứng nhận trước khi thực hiện hoạt động đầu tư kinh doanh; và Danh mục ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện phải chuyển phương thức quản lý điều kiện kinh doanh từ cấp phép, chứng nhận sang công bố yêu cầu, điều kiện kinh doanh để quản lý theo phương thức hậu kiểm.
Điều kiện đầu tư kinh doanh đối với ngành, nghề được quy định tại luật, nghị quyết của Quốc hội, pháp lệnh, nghị quyết của UBTVQH, nghị định của Chính phủ và điều ước quốc tế mà nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là thành viên.
Bộ, cơ quan ngang bộ, HĐND, UBND các cấp, cơ quan, tổ chức, cá nhân khác không được ban hành quy định về điều kiện đầu tư kinh doanh. Điều kiện đầu tư kinh doanh phải bảo đảm công khai, minh bạch, khách quan, tiết kiệm thời gian và chi phí tuân thủ của nhà đầu tư.
Ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện và điều kiện tương ứng phải được đăng tải trên Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp. Chính phủ quy định chi tiết việc công bố và kiểm soát điều kiện đầu tư kinh doanh.
Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 vừa thực hiện ca lấy ghép đa tạng từ người hiến chết não thứ 4 trong năm 2025, hồi sinh thêm 6 cuộc đời.
Các bác sĩ tiến hành lấy tạng hiến.
Ngày 9/11, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 tổ chức ca lấy ghép đa tạng từ người hiến chết não, cứu sống 6 bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo và 2 bệnh nhân chờ ghép.
Người hiến chết não là nam quân nhân, 55 tuổi. Bệnh nhân có tiền sử tăng huyết áp, đột quỵ nhồi máu não cũ 2 lần, rối loạn lipid máu. Ngày 4/11, bệnh nhân vào viện vì rối loạn ý thức, khó nói giờ thứ 2, được chẩn đoán nhồi máu não cấp hố sọ sau do tắc đỉnh động mạch thân nền, hẹp khít V4 động mạch đốt sống hai bên giờ thứ 2, can thiệp cấp cứu lấy huyết khối.
Sau can thiệp, tình trạng không cải thiện, chuyển dạng xuất huyết cầu não phải. Các bác sĩ đã điều trị tích cực cho bệnh nhân, song điều kỳ diệu đã không đến với người bệnh.
Sau khi nhận được thông tin về tình trạng của bệnh nhân và với tấm lòng thiện nguyện, nhân đạo, gia đình bệnh nhân đã đồng ý hiến tặng tạng để cứu những người bệnh khác đang chờ đợi cơ hội sống.
Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 bày tỏ lòng tri ân sâu sắc tới gia đình người bệnh, những người đã vượt qua nỗi đau mất mát để trao đi hy vọng sống cho nhiều cuộc đời khác.
Ngay lập tức, sáng 9/11, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 khẩn trương tổ chức hội chẩn liên viện, các chuyên khoa trong bệnh viện thống nhất phương án lấy và ghép các tạng.
Cuộc hội chẩn kéo dài 2 giờ đồng hồ, dưới sự chủ trì của Thiếu tướng, Giáo sư, Tiến sĩ Lê Hữu Song – Giám đốc Bệnh viện. Toàn bộ các kíp, phòng, khoa trong Bệnh viện được huy động tối đa, dốc toàn tâm, toàn lực, “tất cả vì người bệnh”.
Thiếu tướng, Giáo sư, Tiến sĩ Lê Hữu Song chỉ đạo, với ca lấy ghép đa tạng từ người hiến chết não này, ê-kíp bệnh viện ngay lập tức tiến hành: Ghép tim cho 1 bệnh nhân; chia gan để ghép cho 2 bệnh nhân (một bệnh nhân tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108; vận chuyển thùy gan trái cho Bệnh viện Vinmec); 2 thận ghép cho 2 bệnh nhân suy thận giai đoạn cuối; lấy và vận chuyển phổi cho Bệnh viện Phổi Trung ương. Riêng 2 giác mạc được lấy để bảo quản, chờ ghép cho 2 bệnh nhân phù hợp.
“Các kíp, bộ phận cần phối hợp hiệp đồng chặt chẽ, nhịp nhàng, vì tất cả người bệnh trông chờ vào chúng ta”, Giáo sư, Tiến sĩ Lê Hữu Song yêu cầu khẩn trương.
Chia sẻ về ca lấy-ghép đa tạng này, Giáo sư, Tiến sĩ Lê Hữu Song cho biết, từ một lá gan của người hiến chết não, kíp phẫu thuật đã thực hiện chia thành 2 mảnh ghép gan hoàn chỉnh, đủ chức năng để ghép cho 2 bệnh nhân cùng lúc: một người lớn (ghép tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108) và một trẻ em (được vận chuyển cho Bệnh viện Vinmec).
Bác sĩ chia lá gan người hiến.
Theo các chuyên gia ghép tạng, kỹ thuật chia gan trong bụng để ghép (In-Situ Split Liver Transplantation) là kỹ thuật phức tạp bậc nhất trong lĩnh vực ghép gan, đòi hỏi phẫu thuật viên phải đánh giá chính xác giải phẫu gan và các biến thể mạch máu-đường mật; tính toán thể tích mảnh ghép bảo đảm đủ chức năng sau ghép; phối hợp đồng bộ giữa kíp lấy tạng, kíp chia gan và hai kíp ghép gan.
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Vũ Văn Quang – Phó Chủ nhiệm Khoa Phẫu thuật Gan-Mật-Tụy cho biết, việc chia gan trong ổ bụng để ghép có ưu điểm: Bảo tồn tưới máu gan trong quá trình chia; Hạn chế thời gian thiếu máu lạnh; Kiểm soát tốt giải phẫu mạch máu và đường mật; Giảm nguy cơ tổn thương mảnh ghép do thao tác ngoài cơ thể.
Là đơn vị đầu tiên tại Việt Nam thực hiện thành công kỹ thuật chia gan trong bụng vào tháng 4/2024, đến nay, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 đã thực hiện thành công 7 ca chia gan để ghép, cứu sống đồng thời bệnh nhân người lớn và trẻ em từ một lá gan của người hiến chết não.
Đối với ca ghép tim, bệnh nhân được chẩn đoán suy tim giai đoạn D do bệnh cơ tim thể giãn và đã cấy thiết bị thất trái nhằm kéo dài thời gian chờ ghép.
Theo Tiến sĩ Ngô Vi Hải – Chủ nhiệm khoa Ngoại lồng ngực, trường hợp này từng được đặt dụng cụ hỗ trợ thất trái, vì vậy cuộc mổ sẽ khó khăn vì rất dính, cần phải bảo đảm, tính toán về mặt chiến thuật, kỹ thuật rất kỹ càng.
“Do đã có kinh nghiệm, cùng sự phối hợp giữa các khâu phù hợp, chúng tôi đã rút ngắn thời gian thiếu máu của quả tim chỉ còn 80 phút, từ lúc kẹp động mạch chủ ở người hiến đến khi tim được tái tưới máu ở người nhận”, Tiến sĩ Hải cho hay.
Ca ghép tim cho người nhận.
Cùng thời điểm, tại 2 phòng mổ khác, các kíp ghép thận đang khẩn trương tiến hành ghép thận cho hai bệnh nhân suy thận giai đoạn cuối. Đối với 2 ca ghép thận, cả 2 thận ghép đều hoạt động tốt, tốc độ dòng tiểu mỗi thận khoảng 300ml/giờ đầu, nước tiểu trong. Các bệnh nhân đều trong tình trạng tốt.
Sau ghép, các bệnh nhân được chăm sóc, điều trị tích cực, 24/24. Hiện nay, sức khỏe của các bệnh nhân ghép gan, ghép thận diễn biến thuận lợi, chức năng gan và thận đang cải thiện tốt. Ca ghép tim tiếp tục được theo dõi, chăm sóc tích cực.
Vận chuyển phổi hiến sang Bệnh viện Phổi Trung ương.
Theo Tiến sĩ, bác sĩ Lê Trung Hiếu – Phó Giám đốc phụ trách quản lý, điều hành Trung tâm Ghép tạng, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, việc tăng cường năng lực phát hiện và quản lý nguồn hiến tạng chết não tiềm năng giữ vai trò then chốt trong chiến lược phát triển ghép tạng của bệnh viện. Đây không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn, mà còn là nền tảng giúp mở rộng cơ hội cứu sống những bệnh nhân nặng đang chờ đợi nguồn tạng phù hợp.
Sau ngày 1/7/2025, cùng với việc sắp xếp lại mô hình chính quyền địa phương theo hướng 2 cấp, công tác chăm sóc, giáo dục sức khỏe cộng đồng và phòng chống bệnh mạn tính trên địa bàn tỉnh Phú Thọ đã có nhiều chuyển biến tích cực. Những nỗ lực đồng bộ từ cơ quan chuyên môn đến từng cộng đồng dân cư đang góp phần bảo vệ, nâng cao sức khỏe nhân dân, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững.
Sức khỏe cộng đồng được đặt ở trung tâm
Sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính và hoàn thiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, hệ thống y tế của Phú Thọ được tinh gọn và thống nhất hơn, giúp nâng cao hiệu quả chỉ đạo, điều hành trong lĩnh vực y tế dự phòng và giáo dục sức khỏe.
Các đơn vị trực thuộc Sở Y tế đã chủ động xây dựng kế hoạch, tăng cường hoạt động tuyên truyền, vận động người dân nâng cao ý thức tự chăm sóc sức khỏe, phòng bệnh hơn chữa bệnh.
Chăm sóc người bệnh với tinh thần “Lương y như từ mẫu” là phương châm hành động cốt lõi, xuyên suốt của ngành Y tế Phú Thọ
Thực tế cho thấy, trong những tháng cuối năm 2025, các chương trình giáo dục sức khỏe đã được triển khai rộng khắp. Nhiều địa bàn miền núi, vùng sâu trước đây ít được tiếp cận thông tin y tế, nay đã có cán bộ y tế cơ sở trực tiếp hướng dẫn, tổ chức các buổi truyền thông về dinh dưỡng hợp lý, phòng chống tăng huyết áp, tiểu đường, béo phì và các bệnh không lây nhiễm khác. Việc đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số trong quản lý hồ sơ sức khỏe cá nhân cũng giúp công tác dự phòng và điều trị sớm bệnh mạn tính trở nên hiệu quả hơn.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, công tác giáo dục sức khỏe cộng đồng vẫn còn không ít khó khăn. Nguồn nhân lực y tế dự phòng còn thiếu, nhất là ở các xã miền núi, vùng xa; cơ sở vật chất, trang thiết bị y tế một số nơi chưa đáp ứng yêu cầu; một bộ phận người dân vẫn còn tâm lý chủ quan, ngại đi khám định kỳ hoặc chưa coi trọng phòng bệnh.
Theo thống kê của ngành Y tế tỉnh, các bệnh mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, ung thư… đang có xu hướng gia tăng, nhất là ở nhóm người trung niên và cao tuổi. Tỷ lệ người mắc bệnh không lây nhiễm chiếm hơn 70% tổng số ca tử vong hằng năm. Trong bối cảnh đó, công tác phòng chống bệnh mạn tính được xem là nhiệm vụ trọng tâm, gắn liền với chiến lược bảo vệ sức khỏe nhân dân trong giai đoạn mới.
Từ đầu tháng 7/2025 đến nay, các cơ sở y tế trên địa bàn đã tổ chức hàng trăm buổi khám, tư vấn và sàng lọc sức khỏe miễn phí cho người dân. Mô hình “Trạm y tế thân thiện” tiếp tục được nhân rộng, kết hợp truyền thông trực tiếp với hướng dẫn thực hành các kỹ năng kiểm soát huyết áp, đường huyết, chế độ ăn uống và luyện tập thể dục khoa học. Một số địa phương còn thí điểm xây dựng “Câu lạc bộ người bệnh mạn tính”, tạo diễn đàn để người dân chia sẻ kinh nghiệm chăm sóc sức khỏe, đồng thời nhận được hỗ trợ từ nhân viên y tế.
Công tác phối hợp giữa ngành Y tế với các tổ chức chính trị – xã hội được tăng cường, đặc biệt là với Hội Phụ nữ, Đoàn Thanh niên và Hội Người cao tuổi. Nhiều phong trào như “Toàn dân rèn luyện thân thể theo gương Bác Hồ”, “Khu dân cư khỏe mạnh”, “Mỗi gia đình – một tủ thuốc an toàn” đã được triển khai rộng rãi, tạo hiệu ứng lan tỏa trong cộng đồng.
Giải pháp đồng bộ, hướng tới sức khỏe bền vững
Để tiếp tục nâng cao hiệu quả công tác giáo dục sức khỏe và phòng chống bệnh mạn tính trong thời gian tới, ngành Y tế Phú Thọ xác định tập trung vào một số nhóm giải pháp trọng tâm. Trước hết là đẩy mạnh truyền thông thay đổi hành vi, đưa kiến thức y học thường thức đến từng hộ dân thông qua hệ thống thông tin cơ sở, các nền tảng mạng xã hội và đội ngũ cộng tác viên y tế.
Cùng với đó, tiếp tục hoàn thiện mạng lưới y tế cơ sở, tăng cường đầu tư trang thiết bị cho trạm y tế, đào tạo nâng cao năng lực chuyên môn cho cán bộ y tế dự phòng, đặc biệt là kỹ năng truyền thông và quản lý bệnh mạn tính. Ngành Y tế tỉnh cũng đặt mục tiêu đến năm 2030, 100% người dân trên địa bàn có hồ sơ sức khỏe điện tử, đảm bảo theo dõi liên tục, kết nối giữa cơ sở và tuyến chuyên sâu.
Việc lồng ghép giáo dục sức khỏe vào các chương trình phát triển kinh tế – xã hội, xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh sẽ tiếp tục được duy trì, giúp hình thành nếp sống lành mạnh, chủ động phòng bệnh trong toàn dân. Đồng thời, tỉnh khuyến khích doanh nghiệp, tổ chức xã hội tham gia các hoạt động chăm sóc sức khỏe cộng đồng, nhất là trong lĩnh vực y tế dự phòng, tư vấn dinh dưỡng và thể chất.
Từ nhận thức đến hành động, công tác giáo dục sức khỏe cộng đồng và phòng chống bệnh mạn tính ở Phú Thọ đang từng bước khẳng định vai trò then chốt trong chiến lược phát triển con người của tỉnh. Một cộng đồng khỏe mạnh không chỉ là nền tảng cho năng suất lao động và chất lượng cuộc sống, mà còn là thước đo cho sự phát triển bền vững, nhân văn của một địa phương.
Bộ Y tế ban hành kế hoạch thực hiện Nghị quyết số 72-NQ/TW ngày 09/9/2025 của Bộ Chính trị về một số giải pháp đột phá, tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân.
Kế hoạch đề ra 6 nhiệm vụ cụ thể để tăng cường bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe Nhân dân: Đổi mới mạnh mẽ tư duy và hành động trong lãnh đạo, chỉ đạo và tổ chức thực hiện công tác chăm sóc sức khỏe Nhân dân; Hoàn thiện thể chế, tập trung nâng cao năng lực hệ thống y tế, nhất là y tế dự phòng, y tế cơ sở, phát huy thế mạnh của y học cổ truyền; Nâng cao y đức, phát triển nhân lực y tế chất lượng, đồng bộ, đáp ứng sự hài lòng của người bệnh và hội nhập quốc tế; Thực hiện đẩy mạnh cải cách tài chính y tế và phát triển hiệu quả, bền vững chính sách bảo hiểm y tế; Thực hiện đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số toàn diện trong chăm sóc sức khỏe và triển khai đẩy mạnh phát triển y tế tư nhân, huy động và sử dụng hiệu quả mọi nguồn lực cho phát triển y tế.
Thực hiện Chỉ thị 52-CT/TW của Ban Bí thư về bảo hiểm y tế (BHYT) toàn dân, Thanh Hóa đang triển khai nhiều giải pháp đồng bộ, hướng tới mục tiêu mọi người dân đều được chăm sóc sức khỏe, bảo đảm an sinh xã hội bền vững.
Cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công xã Bá Thước hướng dẫn, giải đáp chính sách BHYT hộ gia đình cho người dân.
Lan tỏa tinh thần “BHYT – tấm thẻ vì sức khỏe mọi người”
Ngày 3/10/2025, Ban Bí thư Trung ương Đảng ban hành Chỉ thị số 52-CT/TW về “Thực hiện BHYT toàn dân trong giai đoạn mới”. Đây là văn bản có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, thể hiện quyết tâm chính trị của Đảng trong việc xây dựng hệ thống an sinh y tế bền vững, hướng tới mục tiêu mọi người dân đều được bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe. Bám sát tinh thần chỉ đạo của Trung ương, tỉnh Thanh Hóa đã chủ động quán triệt, cụ thể hóa các nhiệm vụ trọng tâm, coi đây là định hướng then chốt trong công tác an sinh xã hội giai đoạn 2025–2030.
Theo báo cáo của BHXH tỉnh Thanh Hóa, đến hết tháng 9/2025, toàn tỉnh có 3.319.601 người tham gia BHYT, trong đó 513.558 người tham gia theo hình thức hộ gia đình; tỷ lệ bao phủ BHYT đạt 88,19% dân số. Nhiều địa phương đã giữ vững tiêu chí y tế trong XDNTM, đồng thời triển khai hiệu quả chính sách hỗ trợ người dân tham gia BHYT.
Mới đây, Hiệp hội Y tế tư nhân Thanh Hóa phối hợp với các ngân hàng thương mại trên địa bàn như VietinBank, Vietcombank, BIDV… đã trao 455 triệu đồng hỗ trợ đóng BHYT cho người có hoàn cảnh khó khăn ở 42 xã thuộc các huyện Hồi Xuân, Quan Sơn, Bá Thước, Ngọc Lặc và Thường Xuân cũ. Hàng nghìn người dân sẽ được cấp thẻ BHYT, giúp họ được chăm sóc sức khỏe, giảm gánh nặng chi phí khi ốm đau, bệnh tật.
Ông Tống Văn Hùng, Chủ tịch Hiệp hội Y tế tư nhân Thanh Hóa chia sẻ, hưởng ứng phong trào thi đua “Cả nước chung tay vì người nghèo – không để ai bị bỏ lại phía sau” do Chính phủ phát động và tinh thần kêu gọi của ngành BHXH, cộng đồng y tế tư nhân mong muốn góp phần giúp người dân có hoàn cảnh khó khăn được tiếp cận chính sách an sinh, có thẻ BHYT để kịp thời khám, chữa bệnh khi cần.
Ông Vũ Nguyên Hiệp, Phó Giám đốc BHXH tỉnh Thanh Hóa, cho biết: Để nguồn kinh phí hỗ trợ đến đúng đối tượng và phát huy hiệu quả, BHXH tỉnh đã chỉ đạo các đơn vị cơ sở phối hợp với chính quyền địa phương rà soát, lập danh sách người có hoàn cảnh khó khăn đủ điều kiện được hỗ trợ; tổ chức cấp thẻ BHYT kịp thời, đúng quy định, góp phần lan tỏa thông điệp “BHYT – tấm thẻ vì sức khỏe mọi người”, giúp người dân khó khăn được tiếp cận chính sách an sinh xã hội của Đảng và Nhà nước.
Quyết tâm thực hiện mục tiêu bao phủ BHYT toàn dân
Theo mục tiêu của Chỉ thị 52, đến năm 2026, tỷ lệ người dân có thẻ BHYT đạt trên 95% và hướng tới bao phủ toàn dân vào năm 2030. Chỉ thị khẳng định sự quan tâm sâu sắc của Đảng đối với chính sách BHYT – một chính sách nhân văn, vì sức khỏe, hạnh phúc của Nhân dân. Bám sát định hướng của Chỉ thị 52, hiện nay các xã, phường trên địa bàn tỉnh đang khẩn trương xây dựng kế hoạch, kiện toàn ban chỉ đạo và tổ giúp việc, phân công rõ nhiệm vụ cho từng thành viên; tăng cường tuyên truyền, phổ biến chính sách BHYT đến từng nhóm đối tượng, nâng cao nhận thức và trách nhiệm của các cấp, ngành, đoàn thể, tổ chức và người dân.
Tại xã Bá Thước, ban chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT đã tổ chức cuộc họp đầu tiên sau sáp nhập chính quyền địa phương 2 cấp; đồng thời đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến, quán triệt các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước về BHYT đúng trọng tâm, trọng điểm, phù hợp với từng nhóm đối tượng, nhằm nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp, các ngành, đoàn thể, tổ chức và người dân về BHYT, từ đó đồng thuận cùng tham gia vào chính sách an sinh của Đảng và Nhà nước.
Bà Nguyễn Thị Trang, Trưởng Phòng Văn hóa – Xã hội, UBND xã Bá Thước, cho biết: Việc triển khai Chỉ thị 52 có ý nghĩa rất lớn trong đảm bảo an sinh xã hội và chăm sóc sức khỏe toàn dân. Trên cơ sở tham mưu của cơ quan BHXH và của Phòng Văn hóa – Xã hội, UBND xã Bá Thước đã thành lập và kiện toàn ban chỉ đạo thực hiện chính sách BHXH, BHYT, trong đó đề ra nhiều giải pháp, nhiệm vụ, giao chỉ tiêu cho từng thôn, bản nhằm nâng cao tỷ lệ người dân tham gia BHYT, từng bước hiện thực hóa mục tiêu BHYT toàn dân – vì sức khỏe, hạnh phúc và an sinh của Nhân dân.
Với tinh thần chủ động, quyết liệt của cả hệ thống chính trị, Thanh Hóa đang sẵn sàng triển khai thực hiện Chỉ thị 52-CT/TW ngay từ những tháng cuối năm 2025. BHXH tỉnh tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt, phối hợp với ngành y tế và các địa phương đẩy mạnh công tác truyền thông chính sách, gắn trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền cơ sở với kết quả phát triển người tham gia BHYT; rà soát, cập nhật dữ liệu để không bỏ sót đối tượng. Cùng với đó, ngành tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý, cải cách thủ tục hành chính, nâng cao chất lượng phục vụ người dân; ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn trong kiểm soát, giám sát dịch vụ khám, chữa bệnh, đảm bảo minh bạch, hiệu quả. Các cơ sở y tế trên địa bàn tỉnh cũng đẩy mạnh đầu tư cơ sở vật chất, đổi mới phong cách phục vụ, nâng cao y đức của cán bộ y tế, hướng tới sự hài lòng của người bệnh. Đây là những bước đi cụ thể, thiết thực nhằm xây dựng hệ thống an sinh xã hội toàn diện, bền vững trong giai đoạn mới.
Với quyết tâm cao của cả hệ thống chính trị, sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp và người dân, Thanh Hóa đang từng bước hiện thực hóa mục tiêu bao phủ BHYT toàn dân. Đây không chỉ là hành động cụ thể hóa Chỉ thị 52-CT/TW của Ban Bí thư, mà còn là minh chứng cho tinh thần “không để ai bị bỏ lại phía sau” trong hành trình xây dựng hệ thống an sinh xã hội vững mạnh, vì sức khỏe và hạnh phúc của Nhân dân.
